Een goede expat voorbereiding bepaalt voor een groot deel hoe jouw leven in het buitenland begint. Wie zonder plan vertrekt, loopt al snel tegen verrassingen aan die achteraf eenvoudig te voorkomen waren. Steeds meer Nederlanders kiezen ervoor om tijdelijk of voor langere tijd in een ander land te wonen en te werken. Dat avontuur kan geweldig zijn, maar het vraagt wel om de nodige aandacht vooraf.
De administratieve kant goed op orde hebben
Voordat je je koffers pakt, is er veel papierwerk dat je moet regelen. Denk aan het uitschrijven bij je gemeente in Nederland, want dat heeft gevolgen voor je belastingen, toeslagen en zorgverzekering. Als je je niet uitschrijft, blijf je in de ogen van de Nederlandse overheid inwoner van Nederland en dat kan voor problemen zorgen. Zorg er ook voor dat je paspoort nog minstens zes maanden geldig is na je vertrekdatum. In veel landen is dat een vereiste voor toegang. Kijk ook of je een visum of werkvergunning nodig hebt in het land van bestemming, want dat verschilt per land en per situatie. Sommige landen verwerken aanvragen snel, terwijl andere maanden van wachten vragen.
Financiën regelen voor en na je vertrek
Geld is één van de onderwerpen waar mensen die naar het buitenland verhuizen het minst over nadenken, terwijl het juist zo belangrijk is. In veel landen kun je niet zomaar een bankrekening openen zonder een lokaal adres of een verblijfsvergunning. Probeer daarom alvast een internationale bankrekening te openen voordat je vertrekt, zodat je niet zonder geld zit in de eerste weken. Bekijk ook hoe het zit met je pensioenopbouw. Als je in het buitenland werkt, stop je in veel gevallen met opbouwen in Nederland. Vraag na wat de regels zijn in het land waar je naartoe gaat en of er een belastingverdrag bestaat tussen dat land en Nederland. Zo voorkom je dat je dubbel belasting betaalt.
Zorg en verzekeringen goed geregeld
Je Nederlandse zorgverzekering vervalt in de meeste gevallen zodra je je uitschrijft. Dat betekent dat je zelf op zoek moet naar een passende zorgverzekering voor het buitenland. Er zijn speciale internationale ziektekostenverzekeringen voor mensen die buiten hun eigen land wonen en werken. Vergelijk aanbieders goed, want de dekking verschilt sterk per polis. Let daarbij op zaken als spoedhulp, tandarts, bevalling en repatriëring naar Nederland als dat nodig is. Ook een aansprakelijkheidsverzekering en inboedelverzekering zijn het overwegen waard, zeker als je meubels of waardevolle spullen meeneemt. Neem ook je medisch dossier mee of vraag een kopie op bij je huisarts, zodat een arts in het buitenland snel weet wat je voorgeschiedenis is.
Praktische voorbereiding op het dagelijks leven
Naast papieren en geld is er ook een praktische kant aan het vertrek naar een ander land. Leer alvast een paar basiswoorden of zinnen in de taal van het bestemmingsland. Dat helpt enorm in het begin, ook als iedereen er Engels spreekt. Zoek uit hoe openbaar vervoer werkt, hoe je een woning vindt en hoe je kinderen kunt inschrijven op een lokale school als dat van toepassing is. Veel mensen die als expat in het buitenland wonen, zoeken contact met andere Nederlanders in de buurt via online groepen of lokale netwerkavonden. Dat geeft houvast in de eerste periode. Vergeet ook niet om familie en vrienden een noodcontact te geven en afspraken te maken over hoe jullie contact houden. Een goede voorbereiding geeft rust, zodat je met vertrouwen aan je nieuwe leven kunt beginnen.
Veelgestelde vragen over voorbereiding op een expatleven
Moet ik me altijd uitschrijven in Nederland als ik naar het buitenland ga?
Als je langer dan vier maanden in het buitenland verblijft, ben je verplicht om je uit te schrijven bij je Nederlandse gemeente. Als je dit niet doet, blijf je belastingplichtig in Nederland en kun je ook problemen krijgen met toeslagen en je zorgverzekering.
Hoe lang van tevoren moet je beginnen met de voorbereiding?
Het is verstandig om minstens drie tot zes maanden voor je vertrek te beginnen. Zeker als je een visum of werkvergunning nodig hebt, kan de aanvraag veel tijd kosten. Voor het regelen van bankzaken, verzekeringen en woningopzeggingen is ook meer tijd nodig dan mensen vaak denken.
Bouw je in het buitenland nog pensioen op in Nederland?
Als je in het buitenland werkt voor een buitenlandse werkgever, bouw je in de meeste gevallen geen pensioen meer op via Nederlandse regelingen. Je kunt pensioen opbouwen via je buitenlandse werkgever of zelf een privépensioenregeling treffen. Laat je hierover adviseren door een financieel adviseur die bekend is met internationale situaties.
Wat gebeurt er met mijn DigiD als ik me uitschrijf?
Je DigiD blijft bestaan nadat je je uitschrijft in Nederland. Je kunt het blijven gebruiken voor Nederlandse overheidsdiensten, ook vanuit het buitenland. Zorg wel dat je je inloggegevens en telefoonnummer actueel houdt, want je hebt DigiD nog regelmatig nodig voor zaken als belastingaangifte.
