Een expat is iemand die buiten zijn of haar geboorteland woont. Het woord “expat” is een verkorting van “expatriate”, wat letterlijk betekent: iemand die buiten het vaderland verblijft. De expat definition klinkt eenvoudig, maar in de praktijk roept het begrip veel vragen op. Wanneer ben je een expat en wanneer een immigrant? En wat betekent het voor je belastingen?
Wat betekent “expatriate” precies?
Het woord “expatriate” komt uit het Latijn: “ex” betekent “buiten” en “patria” betekent “vaderland”. Een expatriate is dus iemand die tijdelijk of langdurig in een ander land woont dan het land waar hij of zij geboren of opgegroeid is. In het dagelijks taalgebruik wordt bijna altijd de verkorte vorm “expat” gebruikt.
Officieel geldt de definitie voor iedereen die buiten zijn geboorteland leeft. Maar in de praktijk wordt het woord vaker gebruikt voor mensen die door hun werk naar het buitenland gaan, en dan meestal voor een beperkte tijd. Denk aan een manager die door een bedrijf wordt uitgezonden naar een vestiging in een ander land.
Expat of immigrant: wat is het verschil?
Dit is een vraag die veel mensen bezighoudt. Strikt genomen is het verschil klein. Zowel een expat als een immigrant woont buiten het eigen geboorteland. Toch zijn er in de praktijk twee verschillen die mensen vaak noemen.
Het eerste verschil is de tijdsduur. Een expat verblijft vaak tijdelijk in een ander land, met de bedoeling om op een gegeven moment terug te keren. Een immigrant verhuist doorgaans met de bedoeling om permanent te blijven.
Het tweede verschil is de reden. Expats worden vaak naar het buitenland gestuurd door een werkgever, of gaan zelf op zoek naar werkkansen. Immigranten vertrekken soms vanwege andere redenen, zoals gezinshereniging, veiligheid of een beter leven.
Toch is de grens niet scherp. In de praktijk gaan beide termen soms door elkaar. Sommige mensen gebruiken “expat” bewust als een neutraler of positiever klinkend woord, terwijl anderen vinden dat er geen echt betekenisverschil is.
De officiële expat definition voor belastingdoeleinden
In Nederland heeft de Belastingdienst een eigen, specifieke definitie van het begrip “expatriate werknemer”. Volgens de Belastingdienst zijn dit werknemers die vanuit het buitenland naar Nederland zijn gekomen om hier te werken. Onder deze groep vallen ook inwoners van de BES-eilanden, Aruba en Curaçao die in Nederland komen werken.
Deze definitie is belangrijk, omdat expats in Nederland mogelijk in aanmerking komen voor de zogenaamde 30%-regeling. Dit is een belastingvoordeel voor werknemers die uit het buitenland zijn gehaald en die specifieke deskundigheid meebrengen die in Nederland moeilijk te vinden is. De regeling maakt het voor werkgevers aantrekkelijker om buitenlands talent aan te trekken.
Wanneer ben jij een expat?
Er is geen officieel paspoort of kaart die je “expat” maakt. Maar de volgende kenmerken passen bij de meeste mensen die zichzelf expat noemen:
- Je woont in een ander land dan het land waar je bent geboren of opgegroeid.
- Je bent naar dat andere land gegaan voor werk, studie of een andere bewuste keuze.
- Je bent van plan om op een gegeven moment terug te keren naar je thuisland, of je houdt die optie open.
- Je werkgever heeft je mogelijk uitgezonden en betaalt mee aan je verblijf in het buitenland.
Maar ook als niet alle punten voor jou gelden, kun je jezelf expat noemen. Er is geen strikte grens.
Waarom is de expat definition relevant voor jou?
De definitie van expat is niet alleen interessant als woordkwestie. Ze heeft ook praktische gevolgen. Als je als expat in Nederland woont en werkt, kan de manier waarop jij wordt omschreven bepalen of je recht hebt op bepaalde belastingvoordelen. Werkgevers die internationaal personeel aannemen, moeten precies weten wie zij als expat kunnen aanmelden bij de Belastingdienst.
Ook voor jezelf als individu is het nuttig om te weten waar je staat. Woon je tijdelijk in het buitenland? Dan kunnen zaken als belastingplicht, zorgverzekering en pensioenopbouw anders geregeld zijn dan je gewend bent. Goed weten in welke categorie je valt, helpt je om de juiste keuzes te maken.
Kort samengevat
Een expat is iemand die buiten zijn geboorteland woont, vaak tijdelijk en vanwege werk. De term komt van “expatriate” en wordt in de praktijk gebruikt voor mensen die bewust naar een ander land zijn gegaan. Voor belastingdoeleinden, zoals de 30%-regeling in Nederland, hanteert de Belastingdienst een specifieke definitie: een werknemer die vanuit het buitenland naar Nederland is gekomen om hier te werken. Of je jezelf nu expat of immigrant noemt, hangt af van je situatie en soms van hoe je het zelf ervaart.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een expat en een immigrant?
Het verschil zit vooral in de bedoeling en de tijdsduur. Een expat verblijft vaak tijdelijk in een ander land en is van plan terug te keren. Een immigrant vertrekt doorgaans met de bedoeling om permanent te blijven. In de officiële woordenboekomschrijving is het verschil klein: beide zijn mensen die buiten hun geboorteland wonen.
Heb je een werkgever nodig om expat te zijn?
Nee, een werkgever is niet verplicht. Veel expats worden uitgezonden door een bedrijf, maar er zijn ook mensen die zelfstandig naar het buitenland verhuizen voor werk, studie of andere redenen. Ook zij kunnen zichzelf expat noemen.
Maakt het voor de Belastingdienst uit of ik expat ben?
Ja, dat maakt verschil. De Nederlandse Belastingdienst heeft een eigen definitie van “expatriate werknemer”: iemand die vanuit het buitenland naar Nederland is gekomen om hier te werken. Deze definitie bepaalt onder andere of iemand in aanmerking komt voor belastingvoordelen, zoals de 30%-regeling.
Kan een Nederlander ook een expat zijn?
Ja, zeker. Een Nederlander die in het buitenland woont en werkt, is vanuit dat land gezien ook een expat. De term slaat op de situatie van iemand die buiten het eigen land leeft, ongeacht de nationaliteit.
